Phát triển hệ thống BESS tại Việt Nam: Đòn bẩy chiến lược cho kỷ nguyên năng lượng tái tạo

Khi điện xanh chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong cơ cấu nguồn điện, bài toán giữ lưới điện ổn định và an toàn cũng trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Trong bối cảnh đó, hệ thống lưu trữ năng lượng BESS tại Việt Nam được kỳ vọng là mảnh ghép giúp điều hòa nguồn điện phụ thuộc vào thời tiết, giảm áp lực cho lưới điện quốc gia. Để công nghệ này đến gần hơn với doanh nghiệp, sự đồng hành của các tổng thầu EPC uy tín như Tech South giữ vai trò vô cùng quan trọng.

Xu thế tất yếu của lưu trữ năng lượng trong hệ thống điện hiện đại

Theo đánh giá của Hiệp hội Năng lượng Việt Nam công bố tháng 8/2026, điện mặt trời và điện gió đã chiếm khoảng 27% công suất lắp đặt của cả nước. Do phụ thuộc vào thời tiết, công suất phát của các nguồn này có thể thay đổi đột ngột, khiến hệ thống thừa điện giữa trưa nhưng thiếu điện vào giờ cao điểm.

BESS (Battery Energy Storage System) là hệ thống lưu trữ năng lượng bằng pin quy mô lớn. Hệ thống tích trữ điện năng thông qua công nghệ pin hiện đại, phổ biến là Lithium-ion, rồi phát ngược lại cho lưới điện hoặc thiết bị tiêu thụ khi cần. BESS nạp điện khi nguồn phát dồi dào nhưng tải thấp, phóng điện vào giờ cao điểm hoặc lúc nguồn tái tạo sụt giảm, nhờ đó công suất lên lưới ổn định hơn và hạn chế tình trạng cắt giảm năng lượng tái tạo. Triển khai hệ thống BESS tại Việt Nam vì vậy không còn là giải pháp bổ trợ mà đã trở thành yêu cầu cần thiết của vận hành lưới.

Tiềm năng và dư địa phát triển BESS tại thị trường Việt Nam 

Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, hệ thống lưu trữ năng lượng (BESS) đặt mục tiêu đạt 10.000 – 16.300 MW vào năm 2030 và khoảng 96 GW vào năm 2050. Nhu cầu cấp thiết hiện hiển hiện rõ tại miền Bắc với 1.348 – 2.856 MW cho năm 2026 nhằm giải quyết phụ tải đỉnh, trong khi miền Trung và miền Nam dự kiến tăng tốc 2 GW từ giai đoạn 2027 – 2028. Tiến độ triển khai thực tế đang chuyển động khẩn trương khi EVN đưa 805 MW BESS miền Bắc vào kế hoạch, nổi bật như Tổng công ty Điện lực miền Bắc đã đóng điện 22 hệ thống (145 MW) và Điện lực Hà Nội hoàn thành 50 MW.

Thông tư 62/2025/TT-BCT quy định khung giá hai thành phần cho BESS độc lập và Nghị định 243/2026/NĐ-CP cho phép bán 50% điện dư mặt trời mái nhà, mở rộng cơ chế DPPA. Nhờ đó, phân khúc công nghiệp và thương mại (C&I) đang thương mại hóa nhanh chóng nhờ sự hỗ trợ của hệ thống quản lý năng lượng EMS, giúp doanh nghiệp tối ưu chi phí và giảm phát thải toàn cầu như cơ chế CBAM của EU.

Thách thức pháp lý và bài toán tối ưu chi phí đầu tư

Dù vậy, thương mại hóa quy mô lớn vẫn còn một số rào cản. Theo Hiệp hội Năng lượng Việt Nam, chênh lệch giá cho điện mặt trời tích hợp BESS chỉ khoảng 138 đến 191 đồng/kWh, chưa đủ bù vốn đầu tư ban đầu. Thị trường dịch vụ phụ trợ chưa hình thành, thủ tục phân loại và cấp phép BESS còn chồng chéo, chi phí trọn gói vẫn trên 150 USD/kWh. Các mô hình ESCO, ESA và BESS dùng chung trong khu công nghiệp được xem là hướng giúp doanh nghiệp vừa và nhỏ giảm vốn ban đầu.

Với xu hướng giảm giá cùng sự quyết tâm của Chính phủ trong các mục tiêu phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) năm 2050, thị trường BESS tại Việt Nam được dự báo sẽ có bước nhảy vọt mạnh mẽ. Công nghệ này không chỉ giúp tối ưu hóa nguồn lực đầu tư hạ tầng nguồn và lưới điện mà còn tạo động lực mạnh mẽ thu hút các dòng vốn đầu tư nước ngoài (FDI) vào lĩnh vực công nghệ xanh.

Trước bài toán này, kinh nghiệm EPC trở thành lợi thế của đơn vị triển khai. Tech South hoạt động từ năm 2019, đã hoàn thành hơn 1.000 dự án với tổng công suất trên 85 MW, nên đã quen với việc tính toán tải, thiết kế và vận hành hệ thống điện mặt trời cho từng quy mô. Với hộ gia đình, Tech South có giải pháp điện mặt trời hybrid kèm pin lưu trữ để duy trì nguồn điện khi lưới gián đoạn. Với doanh nghiệp, đơn vị đồng hành xuyên suốt từ khảo sát, thiết kế, lắp đặt đến bảo trì, giúp tấm pin, biến tần và hệ thống lưu trữ vận hành đồng bộ ngay từ đầu.

Thông tin liên hệ TECH SOUTH:

• Trụ sở chính: 58/17A Nguyễn Gia Thiều, phường Phước Thắng, TP. Hồ Chí Minh
• Showroom và trung tâm dịch vụ: Số 12 đường 2/9, phường Phước Thắng, TP. Hồ Chí Minh
• Văn phòng đại diện: L17-11, Tầng 17, Vincom Center, 72 Lê Thánh Tôn, phường Sài Gòn, TP. Hồ Chí Minh
• Hotline: 0254 221 6666 hoặc 0906 193 193
• Email: info@techsouth.vn
• Website: https://techsouth.vn
• Fanpage: https://www.facebook.com/techsouthvn